Hagen en groenstroken
Een haag van struiken en boompjes biedt voedsel, schuilplaats en broedplaats aan talrijke diersoorten zoals vogels, marters, hermelijnen en soms zelfs dassen. In de haag zitten ook allerlei soorten planten zoals elzen, sleedoorn, kornoelje, etc.
Elzenhaag
Extra nuttig is een Elzenhaag. En dan een met de Zwarte Els, en niet de Italiaanse of Witte Els. Zo’n heg biedt bescherming tegen de wind en trekt veel luizen aan. De luizen trekken weer luizeneters en - indirect - vogels aan. Het mooie is dat de luizen op de elzen blijven, terwijl de luizeneters overstappen naar de fruitbomen en daar nuttig werk doen!
Ooievaarsnest
Sommige fruittelers hebben een ooievaarsnest op een paal of op het dak. Bij ’t Gelders Eiland komt elk jaar een ooievaarskoppel broeden. Niet nuttig maar wel erg leuk. Trouwens: in de natuur is het soms moeilijk inschatten wat wel of geen nut heeft, dat blijkt vaak pas achteraf!
Roofvogelkasten
Veel biologische fruittelers hebben nestkasten voor torenvalken en uilen. Deze roofvogels zijn nuttig voor de fruitteler omdat ze op muizen en andere kleine knaagdieren jagen. Op ’t Gelders Eiland wonen steenuilen, en bij Hans Levels in Meijel wonen kerkuilen.
Maaibeheer afgestemd op dieren en planten
In de biologische boomgaard wordt minder gemaaid, om bloemen en insecten een kans te geven. Paardenbloemen zijn bijvoorbeeld erg nuttig omdat ze lange penwortels hebben. Goed voor de waterhuishouding van de bodem. Ook bij de slootkanten is maaibeheer belangrijk. Er wordt laat gemaaid zodat vogels de kans hebben om hun eieren uit te broeden. Bij het schoffelen onder de bomen wordt rekening gehouden met oorwurmen die in het onkruid nestelen en nuttige luizeneters zijn.
Rijkdom aan vogelsoorten
Vinken, groenlingen, putters, sijsjes, kwikstaartjes, reigers, uilen, buizerds, valken, rietzanger, blauwborst, kleine karekiet, vliegenvangers: de biologische aanpak trekt veel vogels aan, zowel in de boomgaard als eromheen. Bij een vogelonderzoek werden op Landgoed De Olmenhorst maar liefst 108 vogelsoorten geteld!
Wandelroutes
In en rondom sommige boomgaarden kunnen mooie wandelingen gemaakt worden. Op de Olmenhorst is een natuurwandeling uitgezet en ’t Gelders Eiland ligt midden in een fraai stiltegebied. Door het bos rondom de Warmonderhofboomgaard loopt het Kuierpad.
Fietsroutes
Een aantal van de boomgaarden liggen langs fraaie fietsroutes, zoals de boomgaarden van Hans Levels. Biologische landbouw helpt om het cultuurlandschap in stand te houden. Zo blijft de schoonheid en eigenheid van het platteland bewaard. |
Hoogstamboomgaard
Commerciële boomgaarden in Nederland zijn tegenwoordig laagstamboomgaarden. Veel biologische telers hebben echter ook nog een hoogstamboomgaard. Hier groeien talloze oude appelrassen zoals Sterappel, Notarisappel of Zoete Ermgaard. De hoogstamboomgaarden zijn vaak een aantrekkelijke leefomgeving zijn voor planten- en diersoorten, zoals bleek uit onderzoek van Wageningen Universiteit.
Mezenkastjes
Met nestkastjes kun je allerlei soorten vogels aantrekken. Koolmezenkastjes zijn erg populair omdat koolmezen geweldige rupseneters zijn. Bij ’t Gelders Eiland zijn er echter ook speciale vogelkastje voor vliegenvangers en kwikstaartjes!
Kleine zoogdieren
Dankzij de hagen en bosjes wonen er allerlei kleine zoogdieren in de boomgaard zoals hermelijnen, marters en bunzings, maar ook spitsmuizen, veldmuizen, egels en soms dassen. In de Warmonderhof hebben ze een speciale hermelijnenkast, die deze dieren graag als hol betrekken. Vleermuizen
Vleermuizen vangen ’s nachts insecten en slapen overdag. Daarvoor zoeken ze donkere, beschutte plaatsje, zoals ruimtes tussen de muren of holtes in oude hoogstambomen. Op ’t Gelders Eiland en de Warmonderhofboomgaard wordt speciaal rekening gehouden met vleermuizen.
Natuurlijke hoekjes en bosjes
Een biologische boomgaard kent allerlei “overhoekjes” en bosjes die niet productief zijn. Door hier bomen en struiken vrij te laten groeien en niet te maaien, hebben planten en dieren vrij spel en komt er een stukje natuurlijke dynamiek in het bedrijf. Op De Olmenhorst bijvoorbeeld bestaat 15% van het hele landgoed uit agrarische natuur! William Pouw in Schakwijk heeft een hakhoutbos waar allerlei vlinders, amfibieën en kleine zoogdieren wonen.
Paddenpoelen
Naast drinkpoelen voor het vee worden er ook waterbekkens aangelegd speciaal voor natuurbeheer. De bieden leefruimte aan allerlei waterminnende planten en dieren, zoals kikkers, salamanders, libelles, enzovoort.
Bijenkasten
De biologische boomgaard is een belangrijke en veilige voedselbron voor bijen. Omgekeerd helpen de bijen met de bestuiving van de bloemen. Het gaat momenteel wereldwijd erg slecht met de bijen. Uit onderzoek blijkt echter dat bijen van vitaal belang zijn voor het natuurlijk evenwicht en de wereldvoedselvoorziening.
Rietsloten
Sloten met meerjarig riet zijn een prachtige leefomgeving voor vogels en andere dieren. Je vindt er zangvogels als de rietgors, rietzanger, blauwborst, kleine karekiet en de grasmus. In bredere watergangen met riet en open water vinden we watervogels als kuifeend, wilde eend, meerkoet en waterhoen. In heel brede rietvoorkomens broedt de bruine kiekendief. Ook insecten, amfibieën en zoogdieren houden van sloten met (oud) riet.
|